بازار کی باز است؟
بورس از شنبه تا چهارشنبه باز است و پنجشنبه و جمعه و تعطیلات رسمی تعطیل است. معاملات سهام از ساعت ۹ صبح شروع می‌شود و تا ۱۲:۳۰ ادامه دارد.
قبل از ساعت ۹، چند دقیقه «پیش‌گشایش» است: می‌توانی سفارش ثبت کنی ولی معامله‌ای انجام نمی‌شود. با شروع بازار، سفارش‌هایی که قیمتشان به هم می‌رسد معامله می‌شوند. بعضی بازارها مثل صندوق‌های درآمد ثابت یا اوراق ممکن است ساعت دیگری داشته باشند. در روزهای تعطیل رسمی هم بازار بسته است، حتی اگر وسط هفته باشد.
پول فروش کی می‌رسد؟
وقتی سهمی را می‌فروشی، پولش همان لحظه به حساب بانکی‌ات نمی‌رود. به این فاصله «تسویه» می‌گویند و برای سهام معمولاً دو روز کاری طول می‌کشد. ولی برای خرید سهم بعدی، اعتبارش زودتر در کارگزاری آزاد می‌شود.
مثلاً اگر شنبه سهمی را بفروشی، پولش معمولاً دوشنبه به حسابی که در کارگزاری ثبت کرده‌ای می‌رسد. در این فاصله می‌توانی با همان اعتبار در کارگزاری سهم دیگری بخری. اگر وسطش تعطیلی باشد، تسویه هم یک روز عقب می‌افتد. پس برای پولی که فوری لازم داری، این چند روز را در نظر بگیر.
کمی قبل از ۹: پیش‌گشایش
کمی قبل از ساعت ۹، بازار در حالت «پیش‌گشایش» است. در این چند دقیقه می‌توانی سفارش بدهی یا سفارشت را پس بگیری، ولی هیچ معامله‌ای انجام نمی‌شود. سر ساعت ۹، سامانه همهٔ سفارش‌ها را کنار هم می‌گذارد و یک «قیمت گشایش» پیدا می‌کند که بیشترین معامله در آن انجام شود.
برای همین اولین معاملهٔ روز گاهی با یک جهش بالا یا پایین شروع می‌شود؛ قیمت گشایش حاصل همهٔ سفارش‌هایی است که شب و صبح جمع شده‌اند.
قدرت خرید و پول نقد فرق دارند
وقتی سهمی را می‌فروشی، پولش همان لحظه به «قدرت خرید» تو در کارگزاری اضافه می‌شود و می‌توانی با آن سهم دیگری بخری. ولی برای برداشتن پول به حساب بانکی، باید تسویه انجام شده باشد؛ برای سهام معمولاً دو روز کاری.
مثلاً اگر شنبه بفروشی، معمولاً دوشنبه می‌توانی پول را به حساب بانکی‌ات ببری. پنجشنبه و جمعه و تعطیلات جزو روز کاری حساب نمی‌شوند؛ اگر چهارشنبه بفروشی، پول معمولاً هفتهٔ بعد می‌رسد.
خلاصهٔ درس
معاملات سهام شنبه تا چهارشنبه، از ساعت ۹ تا ۱۲:۳۰ است؛ پنجشنبه، جمعه و تعطیلات رسمی بازار بسته است.
کمی قبل از ۹ پیش‌گشایش است: سفارش ثبت می‌شود ولی معامله از ساعت ۹ شروع می‌شود.
پول فروش همان لحظه به قدرت خریدت برمی‌گردد، ولی برداشتش به حساب بانکی بعد از تسویه، یعنی معمولاً دو روز کاری بعد، ممکن است.
برای پولی که در روز معینی لازم داری، این فاصله و تعطیلی‌های وسطش را از قبل حساب کن.
واژه‌های این درس
- درآمد ثابت
- صندوقی که بیشتر پولش را در سپرده و اوراق با سود معین می‌گذارد؛ نوسان کم و سود نسبتاً قابل‌پیش‌بینی دارد.
خودت را بسنج
۱.پنجشنبه ساعت ۱۰ صبح می‌خواهی سهمی بفروشی. چه می‌شود؟
- الف)فروش انجام می‌شود
- ب)بازار تعطیل است؛ باید تا شنبه صبر کنی
- ج)با قیمت نصف فروخته می‌شود
- د)فقط نیمی از سهم فروخته می‌شود
دیدن جواب
جواب: ب) بازار تعطیل است؛ باید تا شنبه صبر کنی
پنجشنبه و جمعه بازار تعطیل است.
۲.«تسویه» یعنی چه؟
- الف)پاک کردن کد بورسی
- ب)فاصلهٔ فروش تا رسیدن پول به حساب
- ج)کارمزد کارگزار
- د)تعطیلی بازار
دیدن جواب
جواب: ب) فاصلهٔ فروش تا رسیدن پول به حساب
پول فروش با یک فاصلهٔ کوتاه به حساب بانکی‌ات می‌رسد.
۳.ساعت ۸:۵۰ صبح سفارش خرید ثبت کردی. چه اتفاقی می‌افتد؟
- الف)سفارش ثبت می‌شود ولی معامله از ساعت ۹ ممکن است انجام شود
- ب)همان لحظه خریده می‌شود
- ج)سفارش رد می‌شود چون بازار بسته است
- د)فقط تا فردا می‌ماند
دیدن جواب
جواب: الف) سفارش ثبت می‌شود ولی معامله از ساعت ۹ ممکن است انجام شود
در پیش‌گشایش سفارش جمع می‌شود و از ساعت ۹ معامله‌ها شروع می‌شوند.
۴.چهارشنبه سهمی را فروختی. پولش معمولاً کی برای برداشت آماده می‌شود؟
- الف)هفتهٔ بعد، بعد از دو روز کاری
- ب)همان چهارشنبه
- ج)پنجشنبه
- د)جمعه
دیدن جواب
جواب: الف) هفتهٔ بعد، بعد از دو روز کاری
پنجشنبه و جمعه روز کاری نیستند؛ دو روز کاری بعد از چهارشنبه، یعنی شنبه و یکشنبه.