از گاز تا کود و پلاستیک
بیشتر شرکتهای گروه محصولات شیمیایی پتروشیمی هستند. ماده اولیهشان، که خوراک میگویند، گاز طبیعی، اتان یا میعانات است و از آن محصولاتی مثل آمونیاک و اوره (کود)، متانول و پلیاتیلن (پلاستیک) میسازند.
مثلاً پتروشیمی پردیس (شپدیس) اوره و آمونیاک میسازد و پتروشیمی زاگرس (زاگرس) متانول.
سود از فاصلهٔ دو قیمت
سود یک پتروشیمی بیشتر از فاصلهٔ قیمت محصول و قیمت خوراک درمیآید. محصول به قیمت جهانی و با دلار فروخته میشود. قیمت خوراک گاز را دولت با فرمولی تعیین میکند که در سالهای مختلف عوض شده است.
پس هم قیمت جهانی محصول مهم است و هم هر تغییری در فرمول خوراک.
زمستانهای بیگاز
در زمستانهای چند سال اخیر، با بالا رفتن مصرف گاز خانگی، گاز چند واحد متانول و پتروشیمی قطع یا کم شد و بعضیشان هفتهها با ظرفیت کمتر کار کردند.
اثرش در گزارشهای ماهانهٔ زمستان آنها پیدا بود. پتروشیمیها هم مثل فولادیها فصل سخت خودشان را دارند.
هلدینگها
بعضی نمادهای بزرگ این گروه هلدینگاند، یعنی سهم چند پتروشیمی دیگر را دارند؛ مثل صنایع پتروشیمی خلیج فارس (فارس). سود هلدینگ از سودی است که شرکتهای زیرمجموعهاش میسازند.
هلدینگ ریسک چند محصول را با هم پخش میکند، ولی همهٔ آن محصولها باز هم به قیمت جهانی و نرخ ارز حساساند.
پتروشیمیهای مختلف یکی نیستند
یک پتروشیمی اورهساز با یک پتروشیمی پلیمری فرق دارد: خوراک، محصول و بازار جهانیشان جداست. ممکن است قیمت جهانی اوره بیفتد و پلیاتیلن نه.
قبل از مقایسهٔ دو پتروشیمی، ببین هر کدام دقیقاً چه میفروشد.
خلاصهٔ درس
سود پتروشیمی بیشتر از فاصلهٔ قیمت محصول و خوراک است؛ وقتی خوراک سهم بزرگی دارد، تغییر کوچکش سود را زیاد تکان میدهد.
قیمت محصول جهانی است و قیمت خوراک گاز با فرمول دولت.
قطع گاز زمستان میتواند تولید را کم کند.
واژههای این درس
- نماد
- اسم کوتاه هر سهم یا صندوق در بورس، مثل «فملی».
خودت را بسنج
۱.محصول ۱۰۰ و خوراک ۶۰ است. خوراک ۲۰٪ گران میشود و قیمت محصول ثابت میماند. فاصلهٔ این دو چند درصد کم میشود؟
- الف)۳۰٪
- ب)۲۰٪
- ج)۱۲٪
- د)۶۰٪
دیدن جواب
جواب: الف) ۳۰٪
خوراک ۶۰ × ۱٫۲ = ۷۲ میشود و فاصله از ۴۰ به ۲۸ میرسد. ۱۲ از ۴۰ یعنی ۳۰٪. سهم بزرگ خوراک باعث میشود تغییر کوچکش اثر بزرگی روی سود بگذارد.
۲.هر محصول را به کاربردش وصل کن
- اوره
- پلیاتیلن
- متانول
- گاز طبیعی
دیدن جواب
- اوره
- کود کشاورزی
- پلیاتیلن
- مواد پلاستیکی
- متانول
- ماده اولیهٔ صنایع شیمیایی
- گاز طبیعی
- خوراک
گاز خوراک است و بقیه محصول؛ هر محصول بازار جهانی و قیمت خودش را دارد.