هر شرکت یک صنعت دارد
هر شرکت بورسی در یک گروه صنعت قرار دارد: فلزات اساسی، محصولات شیمیایی، بانکها، خودرو، سیمان، دارویی و دهها گروه دیگر. صنعت هر نماد را در صفحهٔ همان نماد میبینی.
برای هر صنعت یک شاخص هم حساب میشود؛ شاخص صنعت مثل شاخص کل است، فقط با شرکتهای همان صنعت و به وزن ارزش بازارشان.
چرا صنعت مهم است؟
شرکتهای یک صنعت محصول مشابه میفروشند و هزینههای مشابه دارند. برای همین اغلب یک خبر روی همهشان اثر میگذارد: افت قیمت جهانی فولاد روی همهٔ فولادیها، بالا رفتن سقف سود سپرده روی همهٔ بانکها.
پس قبل از اینکه یک شرکت را بشناسی، بهتر است بدانی صنعتش با چه چیزهایی بالا و پایین میرود.
دو خانوادهٔ بزرگ
یک راه ساده برای دستهبندی صنعتها این است: ۱. صنعتهایی که محصولشان به قیمت جهانی و با دلار فروخته میشود، مثل فلزات، پتروشیمی، پالایشگاهها و سنگ آهن. اینها بیشتر با قیمت جهانی و نرخ ارز بالا و پایین میروند. ۲. صنعتهایی که بیشتر در داخل و به ریال میفروشند، مثل بانک، خودرو، سیمان و دارو. اینها بیشتر به قیمتگذاری دولت، نرخ سود بانکی و تقاضای داخل حساساند.
وقتی همه با هم افتادند
بعد از اوج شاخص کل در مرداد ۱۳۹۹، ریزش چندماههای شروع شد که تقریباً همهٔ صنعتها را با هم پایین آورد؛ فلزی و بانکی و خودرویی فرقی نکرد.
شناختن صنعتها جلوی ریزش کل بازار را نمیگیرد. کمکش این است که بفهمی هر سهم سبدت جدا از بازار به چه چیزی حساس است.
چند سهم از یک صنعت، سبد متنوع نیست
سه نماد فولادی سه سهم جدا هستند، ولی تقریباً به یک خبر واکنش نشان میدهند. اگر قیمت جهانی فولاد بیفتد، هر سه با هم ضرر میکنند.
تنوع واقعی یعنی سهمهایی که عاملهای متفاوتی تکانشان میدهد.
خلاصهٔ درس
هر شرکت یک صنعت دارد و هر صنعت شاخص خودش را.
چند صنعت بزرگ بخش بزرگی از ارزش بازار را دارند و شاخص کل را بیشتر تکان میدهند.
صنعتهای دلاری بیشتر با قیمت جهانی و نرخ ارز حرکت میکنند، صنعتهای داخلی بیشتر با قیمتگذاری دولت، نرخ سود و تقاضای داخل.
واژههای این درس
- ارزش بازار
- قیمت یک سهم ضرب در تعداد همهٔ سهمهای شرکت؛ یعنی بازار کل شرکت را چند میخرد.
- شاخص کل
- عددی که حال کل بورس را نشان میدهد؛ بالا رفتنش یعنی روی هم قیمت شرکتها، بهخصوص بزرگها، بالا رفته.
- تنوع
- پخش کردن پول بین چند دارایی مختلف، تا افت یکی همهٔ سرمایه را نبرد.
- نماد
- اسم کوتاه هر سهم یا صندوق در بورس، مثل «فملی».
خودت را بسنج
۱.کدام صنعت بیشتر به قیمت جهانی و نرخ ارز حساس است؟
- الف)محصولات شیمیایی (پتروشیمی)
- ب)بانکها
- ج)سیمان
- د)دارویی
دیدن جواب
جواب: الف) محصولات شیمیایی (پتروشیمی)
محصول پتروشیمیها، مثل اوره و متانول و پلیاتیلن، به قیمت جهانی و با دلار فروخته میشود.
۲.هر صنعت را به چیزی که بیشتر از همه تکانش میدهد وصل کن
- فلزات اساسی
- بانکها
- خودرو
- سیمان
دیدن جواب
- فلزات اساسی
- قیمت جهانی فلزات
- بانکها
- نرخ سود سپرده و وام
- خودرو
- قیمتی که دولت تعیین میکند
- سیمان
- ساختوساز داخل و فصل
هر صنعت عاملهای خودش را دارد؛ درسهای بعد هر کدام را جدا باز میکنیم.