سه حاشیه، سه سؤال
حاشیهٔ سود یعنی هر پلهٔ سود تقسیم بر فروش. حاشیهٔ ناخالص ۳۰ درصد یعنی از هر ۱۰۰ تومان فروش، بعد از هزینهٔ ساخت محصول ۳۰ تومان مانده.
حاشیهٔ ناخالص قدرت محصول را نشان میدهد، حاشیهٔ عملیاتی کارایی ادارهکردن شرکت را، و حاشیهٔ خالص چیزی را که آخر سر برای سهامدار میماند.
چرا حاشیه عوض میشود؟
حاشیه وقتی بالا میرود که نرخ فروش محصول تندتر از هزینهها رشد کند؛ مثلاً وقتی قیمت جهانی محصول یا نرخ ارز بالا میرود ولی قیمت مواد اولیه و انرژی ثابت مانده.
وقتی پایین میآید که هزینهها تندتر رشد کنند؛ مثل گران شدن خوراک، دستمزد یا انرژی، یا وقتی شرکت مجبور است ارزانتر بفروشد. برای شرکتهای کالایی، حاشیه با چرخهٔ قیمت جهانی بالا و پایین میرود.
سالهای طلایی که تمام شدند
شرکتهای فلزی و پتروشیمی ما در سالهایی که قیمت جهانی محصولشان اوج گرفته، حاشیههای خیلی بالایی ثبت کردهاند. کسانی که فکر میکردند این حاشیه همیشگی است، وقتی قیمت جهانی برگشت، سودی بسیار کمتر از انتظارشان دیدند.
حاشیهٔ استثنایی را با حاشیهٔ عادی شرکت اشتباه نگیر؛ میانگین چند سال را هم ببین.
حاشیهٔ صنعتها را با هم مقایسه نکن
حاشیهٔ خالص ۸ درصد برای یک خودروساز یا پخشکننده ممکن است خوب باشد و برای یک معدنکار ضعیف. هر صنعت حاشیهٔ معمول خودش را دارد.
حاشیهٔ یک شرکت را با گذشتهٔ خودش و با همصنعتهایش بسنج، نه با شرکتی از صنعت دیگر.
خلاصهٔ درس
حاشیهٔ سود یعنی هر پلهٔ سود تقسیم بر فروش.
حاشیه را با همان فصل پارسال و با همصنعتها مقایسه کن، نه با صنعت دیگر.
کار امروز: ببین حاشیهٔ ناخالص شرکتت در سال اخیر بیشتر به قیمت فروش وابسته بوده یا به هزینهها.
خودت را بسنج
۱.فروش ۵۰۰ و سود خالص ۱۰۰ میلیارد تومان است. حاشیهٔ سود خالص چند درصد است؟
- الف)۲۰٪
- ب)۵٪
- ج)۴۰٪
- د)۵۰٪
دیدن جواب
جواب: الف) ۲۰٪
۱۰۰ تقسیم بر ۵۰۰ میشود ۰٫۲، یعنی ۲۰ درصد.
۲.هر حاشیه را به سؤالی که جواب میدهد وصل کن
- حاشیهٔ ناخالص
- حاشیهٔ عملیاتی
- حاشیهٔ خالص
دیدن جواب
- حاشیهٔ ناخالص
- خود محصول چقدر سودآور است؟
- حاشیهٔ عملیاتی
- شرکت را چقدر کارا اداره میکنند؟
- حاشیهٔ خالص
- آخر سر برای سهامدار چقدر میماند؟
هر حاشیه یک لایه از کار شرکت را نشان میدهد.