قیمت و ارزش دو چیزند
قیمت سهم عددی است که همین الان در تابلو معامله میشود. ارزش، چیزی است که شرکت در سالهای آینده برای صاحبانش میسازد: سودی که به دست میآورد، سودی که تقسیم میکند و داراییهایی که جمع میکند.
قیمت هر روز با خبر و هیجان بالا و پایین میرود، ولی ارزش آهستهتر عوض میشود. تحلیل بنیادی یعنی تلاش برای فهمیدن همین ارزش از روی عددهای خود شرکت، نه از روی حرف دیگران.
عددها از کجا میآیند؟
هر شرکت بورسی باید گزارشهایش را در سامانهٔ «کدال» منتشر کند: فروش هر ماه، صورتهای مالی سه، شش، نه و دوازده ماهه، تصمیمهای مجمع و هر خبری که روی قیمت اثر دارد.
همهٔ عددهای این دوره از همین گزارشها آمدهاند. راوی گزارشها را از کدال میخواند و جمع میزند، پس آنچه میبینی همان چیزی است که خود شرکت اعلام کرده.
شرکتی که کارش بهتر شد ولی قیمتش نه
در بازار ما بارها پیش آمده که سود شرکتی سال به سال بیشتر شده، ولی قیمت سهمش ماهها درجا زده؛ چون بازار از قبل، رشد بیشتری را در قیمت حساب کرده بود. برعکسش هم بوده: شرکتی با سود معمولی، بعد از یک افت تند، با قیمتی خیلی کمتر از ارزش داراییهایش معامله شده.
درس این دو داستان یکی است: خوب بودن شرکت کافی نیست؛ باید دید با این قیمت، بازار چه چیزی را از آینده انتظار دارد.
با یک عدد قضاوت نکن
خیلیها فقط یک عدد را نگاه میکنند، مثلاً P/E پایین، و تصمیم میگیرند. یک عدد تنها تقریباً همیشه گمراهکننده است: P/E پایین ممکن است نشانهٔ این باشد که سود امسال استثنایی بوده و سال بعد تکرار نمیشود.
در این دوره یاد میگیری چند عدد را کنار هم بخوانی تا یک تصویر کامل بسازی.
خلاصهٔ درس
قیمت عدد امروز تابلوست؛ ارزش سودی است که شرکت در آینده میسازد.
همهٔ عددها از گزارشهای خود شرکت در کدال میآیند.
کار امروز: شرکت دورهات را انتخاب کن و صفحهٔ نمادش را یک بار باز کن.
واژههای این درس
- مجمع
- جلسهٔ سالانهٔ سهامدارها که در آن صورتهای مالی تأیید و سود نقدی تعیین میشود.
- کدال
- سامانهٔ رسمی که شرکتهای بورسی گزارشها و صورتهای مالیشان را آنجا منتشر میکنند.
- P/E
- قیمت سهم تقسیم بر سود هر سهم؛ یعنی با سود فعلی، چند سال طول میکشد پولت برگردد.
- نماد
- اسم کوتاه هر سهم یا صندوق در بورس، مثل «فملی».
خودت را بسنج
۱.تحلیل بنیادی بیشتر به کدام سؤال جواب میدهد؟
- الف)این شرکت چقدر سود میسازد و این سود چقدر میارزد؟
- ب)فردا قیمت بالا میرود یا پایین؟
- ج)کدام کانال سهم را پیشنهاد داده؟
- د)صف خرید کی تمام میشود؟
دیدن جواب
جواب: الف) این شرکت چقدر سود میسازد و این سود چقدر میارزد؟
تحلیل بنیادی به کسبوکار شرکت نگاه میکند، نه به حرکت فردای قیمت.
۲.هر کدام را به معنایش وصل کن
- قیمت
- ارزش
- کدال
- تحلیل بنیادی
دیدن جواب
- قیمت
- عددی که الان در تابلو معامله میشود
- ارزش
- سودی که شرکت در آینده میسازد
- کدال
- سامانهٔ رسمی گزارشهای شرکتها
- تحلیل بنیادی
- سنجیدن ارزش از روی عددهای شرکت
این چهار کلمه پایهٔ کل دورهاند.
۳.مسیر این دوره را مرتب کن
- خواندن ترازنامه و بازدهی
- خواندن صورت سود و زیان
- دیدن فروش ماهانه و تخمین سود
- سنجیدن قیمت با سود (P/E)
- مقایسه با همصنعتها و ارزشگذاری با فرض
دیدن جواب
- خواندن صورت سود و زیان
- دیدن فروش ماهانه و تخمین سود
- سنجیدن قیمت با سود (P/E)
- خواندن ترازنامه و بازدهی
- مقایسه با همصنعتها و ارزشگذاری با فرض
اول میفهمیم شرکت چقدر میفروشد و سود میکند، بعد قیمت را با آن میسنجیم.