حق تقدم در تابلو

قیمت تمام‌شدهٔ سهم از راه حق تقدم

کسی که حق تقدم را در بازار می‌خرد، باید ۱۰۰ تومان پذیره‌نویسی را هم بدهد. پس قیمت تمام‌شدهٔ هر سهم از این راه، «قیمت حق تقدم + ۱۰۰ تومان» است.

این عدد را با قیمت خود سهم مقایسه کن. اگر سهم ۱۶۰۰ تومان باشد و حق تقدمش ۱۳۸۰، سهم از راه حق تقدم ۱۴۸۰ تومان تمام می‌شود؛ حدود ۷٫۵٪ ارزان‌تر از خرید مستقیم.

چرا حق تقدم معمولاً ارزان‌تر است؟

خریدار حق تقدم دو هزینه دارد که خریدار سهم ندارد: باید ۱۰۰ تومان دیگر بپردازد و بعد چند هفته یا چند ماه صبر کند تا سهم تازه بیاید و قابل فروش شود. در این مدت پولش قفل است و ریسک افت بازار را هم دارد.

برای همین حق تقدم معمولاً کمی زیر ارزش نظری‌اش معامله می‌شود. هرچه تا آمدن سهم تازه بیشتر مانده باشد یا بازار ناآرام‌تر باشد، این فاصله بزرگ‌تر است. اگر حق تقدم گران‌تر از سهم تمام شود، خرید آن معمولاً منطقی نیست.

نوسان حق تقدم بیشتر است

حق تقدم مثل یک سهم کوچک با اهرم است. اگر سهم ۳۰۰ تومانی ۵٪ بالا برود و ۳۱۵ تومان شود، ارزش نظری حق تقدمش از ۲۰۰ به ۲۱۵ تومان می‌رسد؛ یعنی ۷٫۵٪ رشد. در افت هم همین‌طور، تندتر پایین می‌آید.

هرچه قیمت سهم به ۱۰۰ تومان نزدیک‌تر باشد، این اثر بزرگ‌تر است. برای همین حق تقدم سهم‌های ارزان گاهی چند روز پشت سر هم نوسان‌های تند دارند.

خلاصهٔ درس

قیمت تمام‌شدهٔ سهم از راه حق تقدم = قیمت حق تقدم + ۱۰۰ تومان.

حق تقدم معمولاً کمی ارزان‌تر از ارزش نظری‌اش است، چون پول اضافه و صبر می‌خواهد.

اگر قیمت حق تقدم به‌علاوهٔ ۱۰۰ تومان از قیمت سهم بیشتر شود، حق تقدم حباب دارد.

نوسان حق تقدم از سهم بیشتر است، مخصوصاً وقتی قیمت سهم به ۱۰۰ تومان نزدیک است.

واژه‌های این درس

پذیره‌نویسی

پرداخت ۱۰۰ تومان برای هر حق تقدم در مهلتی که شرکت اعلام می‌کند، تا حق تقدم به سهم تازه تبدیل شود.

حق تقدم

حق خرید سهم تازهٔ شرکت به قیمت اسمی ۱۰۰ تومان؛ با نماد جدایی که آخرش «ح» دارد معامله می‌شود.

حباب

فاصلهٔ قیمت بازار یک صندوق با ارزش واقعی دارایی‌هایش (NAV).

کدال

سامانهٔ رسمی که شرکت‌های بورسی گزارش‌ها و صورت‌های مالی‌شان را آنجا منتشر می‌کنند.

اهرم

ابزاری که سود و زیان را چند برابر می‌کند؛ با پول کم، اثر حرکت قیمت بزرگ‌تر می‌شود.

خودت را بسنج

1. ۱.سهم ۲۵۰۰ تومان و حق تقدمش ۲۲۰۰ تومان معامله می‌شود. سهم از راه حق تقدم چند تمام می‌شود؟

   • الف)۲۳۰۰ تومان
   • ب)۲۲۰۰ تومان
   • ج)۲۵۰۰ تومان
   • د)۲۶۰۰ تومان
   دیدن جواب

   جواب: الف) ۲۳۰۰ تومان

   ۲۲۰۰ + ۱۰۰ = ۲۳۰۰؛ حدود ۸٪ ارزان‌تر از سهم، ولی با صبر تا ثبت افزایش سرمایه.

2. ۲.سهم ۱۵۰۰ تومان است و حق تقدمش ۱۴۵۰ تومان. خرید حق تقدم چه معنایی دارد؟

   • الف)سهم را ۱۵۵۰ تومان، گران‌تر از تابلو، می‌خری و صبر هم می‌کنی
   • ب)سهم را ارزان‌تر می‌خری
   • ج)هیچ فرقی با خرید سهم ندارد
   • د)۱۰۰ تومان سود قطعی داری
   دیدن جواب

   جواب: الف) سهم را ۱۵۵۰ تومان، گران‌تر از تابلو، می‌خری و صبر هم می‌کنی

   ۱۴۵۰ + ۱۰۰ = ۱۵۵۰ که از ۱۵۰۰ بیشتر است؛ یعنی حق تقدم حباب دارد.

3. ۳.سهم ۲۰۰ تومانی ۱۰٪ بالا می‌رود. ارزش نظری حق تقدمش چند درصد بالا می‌رود؟

   • الف)۲۰٪
   • ب)۱۰٪
   • ج)۵٪
   • د)صفر
   دیدن جواب

   جواب: الف) ۲۰٪

   حق تقدم از ۱۰۰ به ۱۲۰ تومان می‌رسد (۲۲۰ − ۱۰۰)؛ یعنی ۲۰٪، دو برابر رشد سهم.