دو خط روی یک نمودار
در ابزار «نمودار سود و زیان استراتژی» دو خط میبینی. خط پررنگ سود و زیان روز سررسید است: همان خط شکستهای که در درسهای قبل کشیدی. جایی که سبز است سود داری و جایی که قرمز است ضرر.
خطچین میگوید اگر قیمت سهم «همین امروز» به آن نقطه برسد، موقعیتت چقدر سود یا ضرر دارد. چون هنوز تا سررسید وقت مانده، اختیار علاوه بر ارزش ذاتی ارزش زمانی هم دارد؛ برای همین خطچینِ خریدار کمی بالاتر از خط سررسید است و نرمتر خم میشود.
خطچین هر روز به خط سررسید نزدیکتر میشود
فاصلهٔ بین خطچین و خط سررسید همان ارزش زمانی است. هر روز که میگذرد این فاصله کمتر میشود و روز سررسید دو خط روی هم میافتند.
برای فروشندهٔ اختیار برعکس است: خطچینش پایینتر از خط سررسید است و با گذشت زمان بالا میآید. خطچین با مدل بلکشولز و نوسان ضمنی هر قرارداد حساب میشود، پس اگر نوسان ضمنی عوض شود، خطچین هم جابهجا میشود. قیمتهای این ابزار به ریالاند؛ برای تومان یک صفر کم کن.
پرداخت، بیشترین سود و بیشترین زیان
کارت «پرداخت برای شروع» پولی است که امروز میدهی: قیمت اختیار × تعداد قرارداد × اندازهٔ قرارداد. کال ۲۰۰ تومانی با یک قرارداد هزار سهمی میشود ۲۰۰ هزار تومان. اگر در استراتژی چیزی هم فروخته باشی، پریمیومی که میگیری از این عدد کم میشود.
برای خریدار کال «بیشترین زیان» همان ۲۰۰ هزار تومان است و «بیشترین سود» نامحدود، چون خط سررسید با بالا رفتن سهم تا هر جا بالا میرود. نامحدود یعنی سقف ندارد، نه اینکه احتمالش زیاد است.
دلتای کل، به سهم
دلتای هر اختیار برای یک سهم است. کارت «دلتای کل» آن را برای کل موقعیت حساب میکند: دلتا × تعداد قرارداد × اندازهٔ قرارداد. کالی با دلتای ۰٫۴۸ و یک قرارداد هزار سهمی دلتای کل ۴۸۰ سهم دارد.
یعنی موقعیتت فعلاً مثل داشتن ۴۸۰ سهم پایه تکان میخورد: با هر تومان رشد سهم حدود ۴۸۰ تومان سود میکند. دلتای اختیار فروختهشده منفی حساب میشود و خرید هر سهم پایه یک واحد به دلتای کل اضافه میکند.
اثر یک روز گذشت زمان
کارت «اثر یک روز گذشت زمان» همان تتا است، ولی به تومان و برای کل موقعیت: اگر فردا قیمت سهم و نوسان ضمنی هیچ تغییری نکنند، موقعیتت چقدر ارزان یا گران میشود.
تتای ۱۰ تومان برای هر سهم، با یک قرارداد هزار سهمی، یعنی روزی حدود ۱۰ هزار تومان. برای خریدار قرمز است (هر روز از دست میدهد) و برای فروشنده سبز. هرچه به سررسید نزدیکتر شوی، این عدد معمولاً بزرگتر میشود.
احتمال سود با دلتا فرق دارد
کارت «احتمال سود در سررسید» میگوید طبق مدل و نوسان ضمنی امروز، چقدر احتمال دارد سهم در سررسید جایی باشد که خط سررسید بالای صفر است. برای خریدار کال یعنی بالاتر از سر به سر، نه فقط بالاتر از قیمت اعمال.
دلتا تقریباً احتمال گذشتن از قیمت اعمال است؛ برای همین کالی با دلتای ۰٫۴۸ ممکن است احتمال سودش فقط ۳۰٪ باشد. این عدد پیشبینی نیست: فرض میکند سهم به اندازهٔ نوسان ضمنی امروز تکان میخورد.
۸۰٪ احتمال سود، ضرر نامحدود
کسی دید فروش یک کال دور «احتمال سود ۸۰٪» دارد و هر ماه چند قرارداد فروخت. چند ماه سودهای کوچک گرفت و حتی به کارت «بیشترین زیان: نامحدود» نگاه هم نکرد.
یک ماه سهم تند بالا رفت و ضرر همان یک ماه از سود همهٔ ماههای قبل بیشتر شد. احتمال سود و اندازهٔ سود و زیان را باید با هم خواند؛ هیچکدام بهتنهایی کافی نیست.
کارمزد و وجه تضمین در نمودار نیست
عددهای این ابزار بدون کارمزد معاملاتاند و وجه تضمینی را که فروشندهٔ اختیار باید بگذارد حساب نمیکنند. در استراتژی چندپایه با سود کوچک، کارمزد میتواند بخش بزرگی از سود را بخورد.
این نمودار ابزار حساب کردن است، نه پیشنهاد معامله. قبل از هر معامله کارمزد همهٔ پاها و پولی را که برای تضمین قفل میشود جداگانه حساب کن.
خلاصهٔ درس
خط پررنگ سود و زیان سررسید است و خطچین سود و زیان اگر قیمت همین امروز عوض شود؛ فاصلهشان ارزش زمانی است.
پرداخت، دلتای کل و اثر یک روز همه برای کل موقعیتاند: × تعداد قرارداد × اندازهٔ قرارداد.
احتمال سود یعنی گذشتن از سر به سر طبق مدل، و از دلتا کمتر است.
کار امروز: یک استراتژی در ابزار بچین و هر شش کارت را برای خودت بخوان.
واژههای این درس
- کارمزد
- پولی که برای هر خرید و فروش به کارگزاری، بورس و مالیات میدهی؛ روی هم کمی بیشتر از یک درصد در هر رفت و برگشت.
خودت را بسنج
۱.چرا خطچینِ خریدار کال بالاتر از خط سررسید است؟
- الف)چون اختیار هنوز ارزش زمانی دارد
- ب)چون کارمزد حساب نشده
- ج)چون قیمت اعمال عوض میشود
- د)چون اندازهٔ قرارداد بزرگتر شده
دیدن جواب
جواب: الف) چون اختیار هنوز ارزش زمانی دارد
قبل از سررسید، کال علاوه بر ارزش ذاتی ارزش زمانی هم دارد. روز سررسید ارزش زمانی صفر میشود و دو خط روی هم میافتند.
۲.۳ قرارداد کال با قیمت ۱۵۰ تومان خریدهای و هر قرارداد ۱٬۰۰۰ سهم است. «پرداخت برای شروع» چقدر است؟
- الف)۴۵۰ هزار تومان
- ب)۱۵۰ هزار تومان
- ج)۴۵۰ تومان
- د)۱٫۵ میلیون تومان
دیدن جواب
جواب: الف) ۴۵۰ هزار تومان
۱۵۰ × ۳ × ۱٬۰۰۰ = ۴۵۰٬۰۰۰ تومان. بیشترین زیان این موقعیت هم همین عدد است.
۳.دلتای هر کال ۰٫۳ است و ۲ قرارداد هزار سهمی خریدهای. «دلتای کل» چقدر است؟
- الف)۶۰۰ سهم
- ب)۰٫۶ سهم
- ج)۳۰۰ سهم
- د)۲٬۰۰۰ سهم
دیدن جواب
جواب: الف) ۶۰۰ سهم
۰٫۳ × ۲ × ۱٬۰۰۰ = ۶۰۰ سهم. موقعیتت فعلاً مثل ۶۰۰ سهم پایه با قیمت سهم بالا و پایین میرود.
۴.دلتای کالی که خریدهای ۰٫۵ است. «احتمال سود در سررسید» آن معمولاً…
- الف)کمتر از ۵۰٪ است
- ب)دقیقاً ۵۰٪ است
- ج)بیشتر از ۵۰٪ است
- د)همیشه صفر است
دیدن جواب
جواب: الف) کمتر از ۵۰٪ است
برای سود، سهم باید از سر به سر بگذرد که بالاتر از قیمت اعمال است؛ پس احتمالش از احتمال گذشتن از قیمت اعمال کمتر است.
۵.هر کارت را به معنیاش وصل کن
- پرداخت برای شروع
- دلتای کل
- اثر یک روز گذشت زمان
- احتمال سود در سررسید
دیدن جواب
- پرداخت برای شروع
- پولی که امروز میدهی
- دلتای کل
- مثل چند سهم پایه تکان میخورد
- اثر یک روز گذشت زمان
- تغییر ارزش تا فردا اگر قیمت ثابت بماند
- احتمال سود در سررسید
- شانس رسیدن به بالای صفر طبق مدل
این چهار کارت با هم میگویند موقعیتت چقدر خرج دارد، با سهم چطور تکان میخورد و زمان به نفع کیست.