سه راه افزایش سرمایه

درس ۱ · سه راه افزایش سرمایه
بازگشت به خانه

چرا شرکت سرمایه‌اش را زیاد می‌کند؟

شرکت برای طرح تازه، پرداخت بدهی یا هم‌خوان کردن سرمایه با دارایی‌هایش، تعداد سهم‌هایش را زیاد می‌کند. این کار باید در مجمع فوق‌العادهٔ سهامدارها تصویب شود.

سه راه اصلی دارد: از محل سود انباشته، از محل تجدید ارزیابی دارایی‌ها، و از محل آورده نقدی سهامدارها. دو راه اول پول تازه‌ای از تو نمی‌خواهد و سهم اضافه را مجانی به حسابت می‌دهد؛ راه سوم از تو پول می‌خواهد.

سهم بیشتر، قیمت کمتر

بعد از افزایش سرمایه، تعداد سهم‌ها بیشتر می‌شود ولی ارزش شرکت در همان لحظه عوض نمی‌شود. برای همین قیمت هر سهم روز بازگشایی «تعدیل» می‌شود و پایین‌تر باز می‌شود.

مثلاً با صد درصد افزایش سرمایه از سود انباشته، تعداد سهم‌هایت دو برابر می‌شود و قیمت نظری هر سهم نصف. ارزش کل دارایی‌ات در آن لحظه تقریباً همان است که بود.

از کجا بفهمم شرکت افزایش سرمایه می‌دهد؟

افزایش سرمایه یک‌شبه اتفاق نمی‌افتد. اول هیئت‌مدیره در کدال «پیشنهاد افزایش سرمایه» را منتشر می‌کند و کنارش «گزارش توجیهی» می‌گذارد؛ گزارشی که می‌گوید پول برای چه لازم است و چه سودی برای شرکت می‌سازد. حسابرس هم دربارهٔ همین گزارش نظر می‌دهد.

بعد سازمان بورس باید مجوز بدهد و آخر سر مجمع فوق‌العادهٔ سهامدارها تصمیم می‌گیرد. از روز پیشنهاد تا مجمع معمولاً چند هفته تا چند ماه طول می‌کشد، پس وقت داری گزارش توجیهی را بخوانی.

نمودار تعدیل‌شده و تعدیل‌نشده

اگر نمودار سهمی را ببینی که در یک روز ۴۰ یا ۵۰ درصد پایین آمده، اول به افزایش سرمایه یا سود نقدی فکر کن. در نمودار «تعدیل‌نشده» قیمت‌های قبل از مجمع همان‌طور که بودند می‌مانند و بعد از مجمع یک پرتگاه دیده می‌شود.

در نمودار «تعدیل‌شده» قیمت‌های گذشته به نسبت سهم‌های تازه پایین آورده می‌شوند تا این پرتگاه ساختگی حذف شود. برای دیدن روند واقعی همیشه نمودار تعدیل‌شده را نگاه کن.

خلاصهٔ درس

شرکت از سه راه سرمایه‌اش را زیاد می‌کند: سود انباشته، تجدید ارزیابی دارایی‌ها و آورده نقدی.

دو راه اول سهم اضافه بدون پرداخت پول می‌دهند؛ آورده نقدی حق تقدم می‌دهد که پولش را باید بدهی.

بعد از افزایش سرمایه قیمت هر سهم تعدیل می‌شود و ارزش کل دارایی‌ات در آن لحظه تقریباً عوض نمی‌شود.

برای دیدن رشد واقعی قیمت، نمودار تعدیل‌شده را نگاه کن.

خودت را بسنج

سهم ۲۰۰۰ تومانی صد درصد افزایش سرمایه از سود انباشته می‌دهد. قیمت نظری بعد از مجمع حدوداً چقدر است؟

در نمودار تعدیل‌نشدهٔ سهمی، قیمت روز بعد از مجمع ۵۰٪ پایین‌تر است. محتمل‌ترین دلیل چیست؟

درس بعد: حق تقدم چیست؟درس‌های این فصل