سهم جایزه
وقتی شرکت سود سالهای قبل (سود انباشته) یا اندوختههایش را به سرمایه تبدیل میکند، به هر سهامدار به نسبت سهمش، سهم تازه میدهد و تو هیچ پولی نمیپردازی. به این سهمها «سهم جایزه» میگویند.
پولی از شرکت بیرون نمیرود و پولی هم وارد نمیشود؛ فقط یک رقم از یک ستون ترازنامه به ستون «سرمایه» میرود.
قیمت تقسیم بر (۱ + درصد)
ارزش شرکت همان است ولی تعداد سهمها بیشتر شده، پس قیمت هر سهم پایین میآید:
قیمت بعد = قیمت پیش ÷ (۱ + درصد افزایش)
مثال: سهم ۳٬۰۰۰ تومانی با ۵۰ درصد افزایش از سود انباشته، ۲٬۰۰۰ تومان میشود. اگر ۱٬۰۰۰ سهم داشتی، حالا ۱٬۵۰۰ سهم ۲٬۰۰۰ تومانی داری؛ باز همان ۳ میلیون تومان.
P/E عوض نمیشود
سود شرکت با افزایش سرمایه از محل سود انباشته عوض نمیشود، ولی بین سهمهای بیشتری تقسیم میشود. اگر سود هر سهم ۶۰۰ تومان بود، با ۵۰ درصد افزایش میشود ۴۰۰ تومان.
قیمت هم از ۳٬۰۰۰ به ۲٬۰۰۰ رسید؛ P/E پیش و بعد هر دو ۵ است. پس سهم ارزانتر نشده، فقط تکههایش کوچکتر شدهاند.
«سهم ارزان شد» گولزننده است
بعد از سهم جایزه، تازهکارها گاهی فکر میکنند سهم «ارزان» شده و باید بخرند. قیمت پایینتر آمده چون تعداد سهمها بیشتر شده؛ ارزش شرکت همان است.
اگر بعد از افزایش سرمایه قیمت بالا رفت، دلیلش را در خود شرکت پیدا کن، نه در عدد کوچکتر قیمت.
خلاصهٔ درس
سود انباشته و اندوخته: سهم جایزه، بدون پرداخت پول.
قیمت بعد = قیمت پیش ÷ (۱ + درصد).
تعداد سهم بیشتر، قیمت کمتر، ارزش کل و P/E همان.
واژههای این درس
- افزایش سرمایه
- وقتی شرکت تعداد سهمهایش را زیاد میکند، از محل سود انباشته، آورده نقدی سهامداران یا تجدید ارزیابی داراییها.
- ترازنامه
- فهرست داراییها، بدهیها و حقوق صاحبان سهام شرکت در یک تاریخ معین.
- P/E
- قیمت سهم تقسیم بر سود هر سهم؛ یعنی با سود فعلی، چند سال طول میکشد پولت برگردد.
خودت را بسنج
۱.سهم ۵٬۰۰۰ تومانی، ۱۰۰ درصد افزایش سرمایه از سود انباشته. قیمت نظری بعد از افزایش؟
- الف)۲٬۵۰۰ تومان
- ب)۵٬۰۰۰ تومان
- ج)۱۰٬۰۰۰ تومان
- د)۴٬۹۰۰ تومان
دیدن جواب
جواب: الف) ۲٬۵۰۰ تومان
۵٬۰۰۰ ÷ (۱ + ۱) = ۲٬۵۰۰ تومان.