پولت کی آزاد می‌شود؟
در اپ کارگزاری، «قدرت خرید» مبلغی است که همین الان می‌توانی با آن سفارش بدهی. وقتی سهمی را می‌فروشی، پولش معمولاً همان لحظه به قدرت خریدت برمی‌گردد و می‌توانی با آن سهم دیگری بخری.
ولی برداشت آن پول به حساب بانکی‌ات بعد از «تسویه» ممکن است. در بازار سهام بورس تهران، تسویه دو روز کاری بعد از معامله انجام می‌شود (T+2). پس اگر شنبه بفروشی، معمولاً از دوشنبه می‌توانی پولت را برداشت کنی.
خرید اعتباری ریسک را چند برابر می‌کند
بعضی کارگزاری‌ها به مشتری‌ها «اعتبار» می‌دهند؛ یعنی با پول کارگزاری بیشتر از پول خودت سهم بخری. اگر با ۱۰ میلیون پول خودت و ۱۰ میلیون اعتبار سهم بخری و سهم ۲۰٪ افت کند، ۴ میلیون از ۲۰ میلیون کم شده؛ یعنی ۴۰٪ پول خودت.
اعتبار سود هم دارد و اگر ضرر از حدی بگذرد، کارگزاری حق دارد سهم‌ها را خودش بفروشد تا طلبش را بردارد؛ معمولاً در بدترین قیمت‌ها. برای تازه‌کار، خرید اعتباری تقریباً همیشه ایدهٔ بدی است.
با اعتبار کارگزار خرید نکن، مگر همهٔ ریسکش را بدانی
بعضی کارگزاری‌ها «اعتبار خرید» می‌دهند: می‌توانی بیشتر از پول خودت سهم بخری و کارگزار بقیه را با بهره قرض می‌دهد. این همان اهرم است، این بار روی کل حسابت.
اگر قیمت سهم‌ها پایین بیاید و ارزش حسابت از حدی کمتر شود، کارگزار از تو می‌خواهد پول بگذاری؛ اگر نگذاری، سهم‌هایت را خودش می‌فروشد، اغلب در بدترین قیمت. خیلی از کسانی که در ریزش‌ها بیشترین ضرر را دیدند، با اعتبار خریده بودند. برای یادگیری، فقط با پول خودت معامله کن.
خلاصهٔ درس
قدرت خرید پولی است که الان می‌توانی با آن سفارش بدهی؛ پول فروش زود به آن برمی‌گردد.
برداشت به حساب بانکی بعد از تسویه، معمولاً دو روز کاری بعد از معامله، ممکن است.
پرتفوی یعنی سهم‌هایی که داری و مانده حساب یعنی پولت نزد کارگزار.
اعتبار خرید اهرم است و در ریزش می‌تواند سهم‌هایت را به فروش اجباری بکشاند.
واژه‌های این درس
- اهرم
- ابزاری که سود و زیان را چند برابر می‌کند؛ با پول کم، اثر حرکت قیمت بزرگ‌تر می‌شود.
خودت را بسنج
۱.شنبه سهمی را فروختی. زودترین روز معمول برای برداشت پول به حساب بانکی؟
- الف)دوشنبه (دو روز کاری بعد)
- ب)همان شنبه
- ج)یک ماه بعد
- د)پنجشنبه
دیدن جواب
جواب: الف) دوشنبه (دو روز کاری بعد)
تسویهٔ سهام دو روز کاری بعد از معامله است.
۲.هر واژهٔ اپ کارگزاری را به معنی‌اش وصل کن
- قدرت خرید
- مانده حساب
- پرتفوی
- تسویه
دیدن جواب
- قدرت خرید
- پولی که الان می‌توانی با آن سفارش بدهی
- مانده حساب
- پول تو نزد کارگزار
- پرتفوی
- سهم‌هایی که الان داری
- تسویه
- جابه‌جایی نهایی پول و سهم بعد از معامله
این واژه‌ها را در صفحهٔ اول هر اپ کارگزاری می‌بینی.
۳.با ۵ میلیون پول خودت و ۵ میلیون اعتبار سهم خریدی. سهم ۱۰٪ پایین آمد. چند درصد پول خودت کم شده؟
- الف)۲۰٪
- ب)۱۰٪
- ج)۵٪
- د)۵۰٪
دیدن جواب
جواب: الف) ۲۰٪
۱۰٪ از ۱۰ میلیون یعنی ۱ میلیون ضرر، که ۲۰٪ پول خودت است؛ به‌اضافهٔ سود اعتبار.
۴.با ۱۰ میلیون پول خودت و ۱۰ میلیون اعتبار کارگزار، ۲۰ میلیون سهم خریدی. سهم‌ها ۲۵٪ پایین آمدند. بدون حساب بهره، چند درصد پول خودت از دست رفته؟
- الف)۵۰٪
- ب)۲۵٪
- ج)۱۲٫۵٪
- د)صفر
دیدن جواب
جواب: الف) ۵۰٪
ضرر ۵ میلیون است (۲۵٪ از ۲۰ میلیون) و همه‌اش از ۱۰ میلیون خودت کم می‌شود.