نسبت‌های مالی

درس ۴ · نسبت‌های مالی
بازگشت به خانه

نسبت جاری

نسبت جاری یعنی دارایی جاری تقسیم بر بدهی جاری. اگر کمتر از یک باشد، شرکت برای پرداخت بدهی‌های کوتاه‌مدتش ممکن است به زحمت بیفتد.

نسبت جاری خیلی بالا هم همیشه خوب نیست؛ ممکن است به این معنا باشد که انبار پر از کالای فروش‌نرفته است یا طلب‌ها وصول نشده‌اند. این عدد را با شرکت‌های همان صنعت مقایسه کن، چون صنعت‌های مختلف عادت‌های متفاوتی دارند.

بازده حقوق صاحبان سهام (ROE)

ROE یعنی سود خالص تقسیم بر حقوق صاحبان سهام: شرکت با پول سهامدارها چقدر سود ساخته. ROE بالا و پایدار نشانهٔ کسب‌وکار خوب است، به شرط اینکه از بدهی زیاد نیاید.

دو شرکت با ROE برابر را تصور کن: یکی بدهی ندارد و دیگری با وام زیاد کار می‌کند. دومی ریسک خیلی بیشتری دارد، چون اگر فروش کم شود، بهرهٔ وام همچنان باید پرداخت شود. برای همین ROE را کنار نسبت بدهی می‌بینیم.

این کار را نکن

سود را بدون جریان نقد باور نکن

شرکتی که سود بزرگی گزارش می‌کند ولی جریان نقد عملیاتی‌اش سال‌ها منفی است، ممکن است سودش بیشتر روی کاغذ باشد، مثلاً فروش نسیه‌ای که پولش وصول نمی‌شود.

سود و جریان نقد را کنار هم ببین.

ROE از کجا می‌آید؟

ROE را می‌شود سه تکه کرد: حاشیهٔ سود خالص × گردش دارایی (فروش ÷ دارایی) × اهرم (دارایی ÷ حقوق صاحبان سهام). شرکتی با حاشیهٔ ۱۰٪، گردش ۱٫۵ و اهرم ۲، ROE حدود ۱۰٪ × ۱٫۵ × ۲ = ۳۰٪ دارد.

این تکه‌ها نشان می‌دهند ROE بالا از کجا آمده: از سودآوری، از فروش زیاد با دارایی کم، یا از بدهی زیاد. ROEای که بیشترش از اهرم آمده، شکننده‌تر است؛ با بالا رفتن نرخ بهره یا افت فروش، زودتر آسیب می‌بیند.

خلاصهٔ درس

نسبت جاری = دارایی جاری ÷ بدهی جاری؛ کمتر از یک یعنی فشار بدهی کوتاه‌مدت.

ROE = سود خالص ÷ حقوق صاحبان سهام؛ ROE بالا وقتی خوب است که از بدهی زیاد نیامده باشد.

ROE از سه تکه ساخته می‌شود: حاشیهٔ سود، گردش دارایی و اهرم.

هر نسبتی را با هم‌صنعت‌ها و در چند سال ببین.

خودت را بسنج

دارایی جاری ۳۰۰ و بدهی جاری ۲۰۰. نسبت جاری؟

سود خالص ۸۰ و حقوق صاحبان سهام ۴۰۰ میلیارد. ROE؟

نسبت بدهی خیلی بالا…

حاشیهٔ سود ۵٪، گردش دارایی ۲ و اهرم ۴. ROE تقریباً؟

درس‌های این فصل